Zamek w Chambord

Skrzynia skarbów pełna inżynieryjnych i artystycznych cudów – oto definicja Zamek w Chambord, które łączy tradycję architektoniczną francuskiego średniowiecza z geometryczną estetyką Włoski renesans. Każdy zakątek pałacu kryje w sobie ukryte symbole i nowatorskie rozwiązania architektoniczne, które zasługują na bliższe przyjrzenie się. Dokładna wiedza o tym, co warto zobaczyć, pozwala zwiedzającym poruszać się po rozległych przestrzeniach budynku, skupiając uwagę na jego najważniejszych pod względem historycznym i artystycznym elementach. 

Ten schody w kształcie podwójnej helisy, znajdujący się dokładnie w centrum wieży głównej, jest główną atrakcją zamku Chambord i jego niekwestionowanym arcydziełem inżynierii. Tradycja przypisuje ten projekt Leonardo da Vinci, który ostatnie lata życia spędził w Amboise jako honorowy gość Franciszek I. Konstrukcja składa się z dwóch ułożonych jeden nad drugim spiralnych schodów, obracających się wokół perforowanego rdzenia centralnego. Ta pomysłowa konstrukcja pozwala dwóm osobom na jednoczesne wchodzenie i schodzenie, widząc się nawzajem przez centralne otwory, nie spotykając się jednak nigdy, ponieważ klatki schodowe pozostają równoległe na całej długości trasy. 

Klatka schodowa służy nie tylko do połączenia pięter, ale także do uporządkowania całego układu donżonu w kształcie greckiego krzyża, dzieląc każdy poziom na cztery odrębne skrzydła. Kolejnym ważnym elementem, na który warto zwrócić szczególną uwagę, są kasetonowe stropy na pierwszym i drugim piętrze. Sklepienia beczkowe czterech ramion krzyża greckiego zdobią liczne rzeźby w wysokim reliefie. Dominującymi motywami są litera F, monogram Franciszka I oraz salamandra – mityczny płaz, o którym w tamtych czasach wierzono, że potrafi żyć w ogniu i gasić go własnym ciałem. Motto króla: „Podtrzymuję dobry ogień i gaszę zły”, jest pośrednio nawiązane poprzez te postacie, które miały na celu uczczenie cnoty i odwagi monarchy w obliczu politycznych przeciwności. 

W apartamentach królewskich Komnata Franciszka I jest obowiązkowym punktem dla każdego, kto odwiedza zamek. Znajduje się we wschodnim skrzydle, gdzie wpada poranne światło, i zachowuje uroczystą atmosferę XVI wieku. Chociaż zachowało się niewiele oryginalnego umeblowania, okazałość kominka oraz jego bliskość do prywatnej pracowni króla dają cenny wgląd w życie osobiste władcy. 

Zupełnie odmienny styl charakteryzuje XVIII-wieczne apartamenty znajdujące się w centrum donżonu. Pomieszczenia te zostały przebudowane na prośbę wybitnych późniejszych mieszkańców, w tym wygnanego króla Stanisław Leszczyński oraz Marszałek Saksonii. Tutaj surowe formy renesansu ustępują miejsca eleganckim boazeriom, obniżonym sufitom zaprojektowanym z myślą o zatrzymywaniu ciepła oraz marmurowym kominkom ozdobionym w stylu Ludwik XV. 

Przechodząc do zachodniego skrzydła, zwiedzający docierają do majestatycznego Kaplica Królewska, największa przestrzeń wewnętrzna w zamku. Jej budowa rozpoczęła się za panowania Franciszka I i trwała kilka dziesięcioleci, a zakończyła się dopiero za panowania Ludwik XIV pod nadzorem architekta Jules Hardouin-Mansart. Kaplica zachwyca swoją wyrafinowaną monumentalnością: światło przenikające przez duże okna podkreśla esencjonalne klasyczne linie oraz harmonijne połączenie symboliki religijnej z przedstawieniami absolutnej władzy monarchicznej. 

Na zewnątrz wzrok nieuchronnie przyciąga centralna wieża latarniowa o wysokości pięćdziesięciu sześciu metrów. Ta smukła konstrukcja góruje nad imponującymi wewnętrznymi schodami, a jej zwieńczeniem jest wielka korona królewska, nad którą widnieje francuska lilia. 

Sam krajobraz dachów pałacu Chambord uznawany jest za wyjątkowe dzieło sztuki. Kontrast między surową geometrią dolnych elewacji a bogatą dekoracją górnej części tworzy niezwykle teatralny efekt całościowy. Zwiedzający mogą tu podziwiać setki pomysłowych kominów zaprojektowanych tak, by przypominały starożytne kolumny, świetliki ozdobione intarsjami z łupków przypominającymi włoski marmur oraz eleganckie iglice sięgające ku niebu. 

Na zakończenie wizyty koniecznie trzeba podziwiać wspaniały Francuskie ogrody formalne, przywrócone do dawnej świetności w 2017 roku dzięki skrupulatnym badaniom historycznym i archeologicznym. Ogrody, zajmujące powierzchnię sześciu hektarów wzdłuż północnej fasady zamku, wiernie odtwarzają geometryczne rabaty kwiatowe, idealnie symetryczne ścieżki oraz starannie przycięte rośliny, zgodnie z oryginalnym projektem z 1734 roku, zleconym przez Ludwika XV. 

Za ogrodami rozciąga się ogromny, ogrodzony Posiadłość Chambord, rozciągający się na powierzchni pięciu tysięcy hektarów i otoczony murem o długości trzydziestu dwóch kilometrów. Ten niezwykły obszar przyrodniczy jest nie tylko czynnym rezerwatem łowieckim, ale także schronieniem dla dzikich zwierząt, gdzie odwiedzający mogą obserwować jelenie i dziki w ich naturalnym środowisku.